Mannen die takelen

Aan de loswal op het spooremplacement van Uden staat een handbediende werfkraan. Twee mannen zijn bezig de lading van een lage wagon te takelen en op de loswal te plaatsen. De ene man zwengelt de lier van de werfkraan. De andere man geeft een seintje als er getakeld kan worden. Met een touw houdt hij de lading tijdens het zwenken in bedwang.

Principe van de werking:
Met de tevoren bedachte bewegingen in gedachten, wordt eerst een tijddiagram gemaakt.
De totale cyclus gaat circa 1 minuut duren, met daarbinnen 10 achtereenvolgende fasen: heffen van de last – zwenken naar links – zakken van de last – rust – heffen van de last – zwenken naar rechts – zakken van de last – rust. Voor het heffen en zakken van de last moet de ene man aan de zwengel van de lier draaien. De andere man geeft nog een seintje voordat het takelen kan beginnen. Er zijn dus vier bewegingen in diagram uitgezet. Voor het heffen/zakken van de last, voor het zwenken van de kraan rechts/links, voor het zwengelen van de ene man (schakelen van een elektromotor) en voor de armbeweging hoog/laag van de andere man.
De bewegingsdiagrammen zijn vertaald in de vorm van vier schijven, die samen door een centrale as worden aangedreven. De schijven worden afgetast door vier hefbomen waar een pen op zit. De hefboom voor de ene man bedient een microschakelaar voor een separate elektromotor. Het hijskoord voor de last is rechtstreeks verbonden met de hefboom. De zwenking van de kraan en de armbediening van de andere man, worden door trekstangen met die hefbomen verbonden. Schema verschillende bewegingen en schijven

Cruciaal in de opbouw van de kraan, is de centrale verticale as. Feitelijk zijn het vier holle assen (messing buisjes) die in elkaar lageren. De buitenste is de vaste mantelbuis in de grondplaat. Daarbinnen de buis waarop het frame van de lier komt en die dient voor het zwenken. Daar weer binnen komt een holle as met een worm, die de zwengel voor de ene man aandrijft. Op deze as zit een snaarwiel, dat vanaf een separate elektromotor wordt aangedreven. Tot slot de binnenste, stilstaande mantelbuis (0.8 mm) voor het hijskoord. Deze voorkomt dat de hijsdraad beschadigd raakt door de rotatie van de wormas. Schematische werking kraan en mannen

Uitvoeringsdetails
Alle onderdelen van zowel de werfkraan als de beide mannen, zijn – zoals alle overige bewegende items – vervaardigd van messing. De bewegingsschijven, de hefbomen en het huis van het mechaniek, zijn zoals inmiddels beproefd, gemaakt van transparant plexiglas.
Alle hefbomen worden met trekveren tegen de schijven gedrukt. Het hijskoord is binnen de lier om een as geslagen, waardoor de grote tandwielen mee zullen lopen.
De verticale as van de werfkraan is kruiselings gekoppeld met de verticale as waar de andere man op staat. Hierdoor beweegt de man tegengesteld synchroon met de kraan, hetgeen een extra dimensie geeft aan het totaal van de bewegingen.